Fetret Devri

Osmanl─▒ Fetret Devri

Fetret Devri(1402-1413)
Osmanli tarihinde, kardeslerin saltanat m├╝cadelisi verdikleri ve 1413 yilina kadar devam eden karisikliklar d├Ânemi diyebilecegimiz “Fetret Devri”, Timur’un uyguladigi bir siyasetin sonucu olarak ortaya ├žikmistir.

Yildirim B├óyezid, Ankara Savasi’nda Timur’a esir d├╝st├╝g├╝ zaman en b├╝y├╝kleri S├╝leyman olmak ├╝zere Isa, Mehmed, Musa, Mustafa ve Kasim adlarinda alti erkek ├žocuga sahipti. Bunlardan besi babalari ile birlikte Ankara Savasi’na katilmislardi. Kasim ise ├žok k├╝├ž├╝k oldugundan Bursa’da kalmisti.

S├╝leyman ├çelebi, muharebenin kayb edildigini g├Âr├╝nce babasinin emri ├╝zerine Vezir-i Azam ├çandarliz├óde Ali Pasa, Murad Pasa, Yeni├žeri agasi Hasan Aga ve Subasi Eyne Bey ile birlikte yanindaki kuvvetlerle Bursa’ya gelmis, buradan da k├╝├ž├╝k sehzade Kasim’i alarak b├╝y├╝k zorluklarla Rumeli’ye ge├žebilmisti. Isa ├çelebi, muharebe meydanini terk ettikten sonra Balikesir taraflarinda saklanmis, Mehmet ├çelebi Amasya’ya ├žekilmis, Musa ve Mustafa ise babalari ile birlikte esir d├╝sm├╝slerdi.

Asil gayesi, g├╝├žl├╝ bir Osmanli Devleti yerine, kendisine bagli ve onun y├╝ksek h├ókimiyetini taniyan par├žalanmis birka├ž Osmanli Beyligi meydana getirmek olan Timur, baslangi├žta bu gayesine ulasmis g├Âr├╝nmekteydi. Ayrica o, Yildirim B├óyezid tarafindan kurulmaya ├žalisilan Anadolu birligini de par├žalamak istiyordu. Bu sebeple Anadolu beylerine ait yerleri Osmanlilardan atip tekrar eski sahiplerine verdi. Geriye kalan Osmanli ├╝lkesini de B├óyezid’in d├Ârt oglu arasinda paylastirmisti Edirne’de bulunan Emir S├╝leyman’a Rumeli’deki yerleri verip kendisine tabi oldugunu ifade eden h├╝k├╝mdarlik al├ómeti olarak kemer, k├╝lah ve hil’at g├Ândermistir. Diger sehzadelerden Isa ├çelebi Balikesir ve Bursa’da, Mehmed ├çelebi Amasya’da, Musa ├çelebi ise Isa’yi Bursa’dan ├žekilmeye mecbur ederek Bursa’da Timur’un al damgasiyla h├╝k├╝mdar olmuslardi.

Ankara Savasi’ndan sonra Anadolu’da sekiz ay kadar kalan Timur, uyguladigi siyasetin meyvelerini verdigini g├Ârd├╝kten sonra Doguya d├Ân├╝p ├çin seferine ├žikarken arkasinda biraktigi Anadolu’nun politik yapisi Sultan I. Murad’in h├╝k├╝mdarligi sonundaki durumu andiriyordu. Timur, B├óyezid’in ele ge├žirdigi topraklari geri almisti. B├Âylece Sultan Murad’in Ankara’dan Akdeniz’e a├žtigi Osmanli koridoru kapanmis oluyordu.

Karamanoglu Mehmed Bey, Anadolu’nun ├╝├žte birini kaplayan ve i├žlerinde Hamidogullari ve Germiyanogullari’nin topraklarinin dogu b├Âlgeleri ile Kayseri, Isparta, Antalya ve Alaiyye gibi kentler bulunan b├╝y├╝k bir devletin basina getirilmisti. Timur, Anadolu’da Osmanlilara karsi koyabilecek bir g├╝├ž meydana getirmek i├žin b├Âyle yapmisti. Mehmet Bey, Osmanlilar da dahil olmak ├╝zere b├╝t├╝n beyliklerin emiri olarak il├ón edilmisti.

Timur’un, Anadolu’da uyguladigi bu par├žalama politikasi sonucunda Osmanli ├╝lkesi sehzadeler arasinda taksim edilmis, on bir sene s├╝ren ve tarihlerde Osmanli Devleti’nin par├žalanmasindan dolayi “Saltanatta Ara” denilen ve kanli hadiselerle dolu bir devrin a├žilmasina, fetihlerin durmasina, Istanbul Imparatoru’nun t├╝rl├╝ entrikalarla bu durumu k├Âr├╝klemesine sebep olmustu. Hatta bazi Avrupalilar, yeni bir Ha├žli Seferi d├╝zenledikleri takdirde Osmanlilar’i Avrupa’dan atabileceklerini d├╝s├╝n├╝r olmuslardi.

Ankara Savasi ve bunun sonucunda bir daha kalkinamamasi pl├óni ile Osmanli Devleti’nin par├žalanmasi bu devlet i├žin m├╝him ve b├╝y├╝k bir darbe olmakla birlikte ├žeyrek asirda kendisini s├╝r’atle toplamaya muvaffak olmasi bu devletin teskil├ót ve m├╝esseselerinin saglamligini g├Âstermektedir. Buna karsilik Hindistan, Iran, Azerbaycan, Irak, Suriye ve Ege Denizine kadar genis topraklar ├╝zerinde fetihlerde bulunmus olan Timur’un, ├Âl├╝m├╝nden kisa bir m├╝ddet sonra devletinin ortadan kalkmasi, onun sadece tedhise dayali bir devlet kurdugunu g├Âstermektedir.
Kaynak: Osmanli tarihi

(Visited 25 times, 1 visits today)

Related posts

Leave a Comment